Een slimme thermostaat vervangt uw oude kamerthermostaat door iets dat veel meer kan. Op afstand bedienen via app, automatisch leren wanneer u thuis bent, en gemiddeld 10 tot 15 procent gas besparen door slimmer in te schakelen. De installatie zelf is in 30 minuten gedaan, mits uw bestaande thermostaat compatibel is met het nieuwe model.
Waar het op aan komt is het bekabelingsschema. Nederlandse cv-ketels gebruiken OpenTherm (Remeha, Intergas, Vaillant, Nefit, ATAG en de meeste merken) of On/Off (oudere ketels). Een Tado of Nest werkt met OpenTherm voor slim moduleren. Een Honeywell Round werkt ook met On/Off. Voor u koopt: controleer welk protocol uw ketel ondersteunt. Dit staat in de handleiding of op de OpenTherm sticker bij de elektronica.
Deze gids legt uit hoe u de twee draden van de oude thermostaat losmaakt, hoe u herkent welke draad welke functie heeft, en hoe u de nieuwe thermostaat aan de wand monteert en koppelt aan de ketel. U leest welke veelvoorkomende vergissingen mensen maken met polariteit (OpenTherm heeft geen polariteit, dus de draden mogen omgewisseld), en wat u doet als de ketel na installatie niet reageert op temperatuurverhoging. Plus wat te doen bij een draadloos thermostaat-systeem zonder bestaande bekabeling.
Zelf doen of een vakman bellen?
Een thermostaat vervangen is een Beginner klus van 30 minuten. Controleer of uw cv-ketel OpenTherm of On/Off gebruikt voor compatibiliteit. Slim model (Tado, Nest) kost 150 tot 250 euro. Een installateur rekent 75 tot 150 euro inclusief voorrij. Bespaart 10 tot 15 procent gas op jaarbasis.
Geschikt om zelf te doen
- ·Bestaande bekabelde thermostaat (twee draden uit de wand).
- ·Compatibele cv-ketel (OpenTherm of On/Off afhankelijk van nieuwe thermostaat).
- ·U weet hoe u de cv-ketel kort uitschakelt om veilig te werken.
Bel een vakman als
- ·Geen bestaande bekabeling (volledig draadloos systeem moet eerst worden gelegd).
- ·Twijfel over compatibiliteit cv-ketel met OpenTherm.
- ·Combinatie met zoneregeling (meerdere thermostaten en thermostaatkranen).
- ·Installatie inclusief Wifi-instellingen die u zelf niet voor elkaar krijgt.
Veiligheid eerst
- ·Schakel de cv-ketel uit aan de aan/uit knop voor u draden aanraakt.
- ·Thermostaat-draden zijn laagspanning (24V of minder), geen levensgevaar maar wel gemakkelijk kortsluiten.
Wat u nodig heeft
Gereedschap
- ·Schroevendraaier PH2 en sleufschroevendraaier
- ·Eventueel een striptang voor het bijwerken van draadeinden
- ·Telefoon voor de Wifi-koppeling van slimme thermostaat
Materialen
- Slimme thermostaat (Tado V3+, Nest Learning, Honeywell evohome)150 tot 250 euro
- Of traditionele thermostaat (Honeywell Round, Eurom)30 tot 80 euro
- Eventueel een wandadapter als de nieuwe achterplaat anders is0 tot 15 euro
Stappenplan
- 1
Cv-ketel uitschakelen
Druk op de aan/uit knop van de cv-ketel of zet de hoofdschakelaar uit. Dit voorkomt dat de ketel reageert tijdens werkzaamheden. Wacht 1 minuut tot de elektronica volledig uit is.
- 2
Oude thermostaat van de muur halen
Druk of trek voorzichtig de bedieningsmodule van de achterplaat. Op de achterplaat ziet u twee draden in twee klemmen, soms gelabeld als T en T of als + en min. Bij een Nederlandse cv met OpenTherm doet polariteit er niet toe.
Tip: Maak een foto van de oude bekabeling voor u losdraait. Handig om naar te kijken bij de nieuwe.
- 3
Draden van de achterplaat losdraaien
Draai de twee klemmen los met een sleufschroevendraaier en trek de draden eruit. Trek niet aan de draden zelf maar aan het isolatiestuk. Soms zijn de draden vastgekleemd in spring-klemmen, druk dan op het ontgrendelknopje.
Geen tijd of zin om het zelf te doen?
Krijg binnen 24 uur drie offertes van vakmensen in uw buurt. Gratis, geen verplichtingen, geen account nodig.
Indicatieve prijs voor thermostaat vervangen: €75 tot €150 incl. BTW. Alleen vakmensen met KvK en minimaal 4 sterren op Google.
- 4
Nieuwe achterplaat monteren
Houd de achterplaat van de nieuwe thermostaat tegen de wand en teken de schroefgaten af als die niet overeenkomen met de oude. Boor nieuwe gaten met een 6 mm steenboor en plaats pluggen. Schroef de plaat vast met de meegeleverde schroeven.
- 5
Draden aansluiten op nieuwe achterplaat
Verbind de twee draden met de aansluitklemmen op de nieuwe achterplaat. Bij OpenTherm doet de volgorde niet ertoe. Bij On/Off thermostaten staat er soms een polariteit aangegeven, volg dan het schema in de handleiding.
Let op: Bij Nest of Tado V3+: de twee draden moeten op de OT klemmen, NIET op de R/W klemmen die voor on/off zijn bedoeld.
- 6
Bedieningsmodule plaatsen en koppelen
Klik de bedieningsmodule op de achterplaat. Schakel de cv-ketel weer in. Bij slimme thermostaten: volg de Wifi-koppeling via de app. Bij traditionele thermostaten: temperatuur instellen en testen of de ketel inschakelt na 1 tot 2 minuten.
Veelgemaakte fouten
Incompatibele thermostaat gekocht
Een Nest 3rd Generation werkt niet zonder Heat Link op een Nederlandse OpenTherm cv. Een Honeywell Round werkt alleen op On/Off. Controleer altijd voor aanschaf welk protocol uw ketel gebruikt en welke variant van de thermostaat compatibel is.
Cv-ketel niet uitgeschakeld
Tijdens losdraaien kan de ketel een fout-signaal krijgen en in storing gaan. U moet hem dan handmatig resetten via de aan/uit knop. Geen schade, wel ongemak.
Verkeerde klemmen gebruikt op de nieuwe thermostaat
Nest en Tado hebben aparte klemmen voor OpenTherm en voor On/Off relais. Op de verkeerde klemmen aansluiten geeft geen werking. Controleer het handleidingsschema voor uw cv-merk.
Wifi-koppeling niet voltooien
Een slimme thermostaat zonder Wifi-koppeling werkt wel als basis-thermostaat, maar mist de slim-functies en app-bediening. Volg altijd de koppeling door tot de app het apparaat toont.
Veelgestelde vragen
Hoe weet ik of mijn cv-ketel OpenTherm ondersteunt?
Op de ketel staat vaak een OpenTherm sticker. Anders: kijk in de handleiding of zoek het model op de fabrikant-website. Vrijwel alle moderne ketels (Remeha, Intergas, Vaillant, Nefit, ATAG vanaf 2010) hebben OpenTherm.
Bespaart een slimme thermostaat echt?
Gemiddeld 10 tot 15 procent gas op jaarbasis volgens onderzoek van Milieu Centraal en TNO. Bij een gasrekening van 1500 euro is dat 150 tot 225 euro besparing per jaar. Terugverdientijd: 1 tot 2 jaar.
Welke thermostaat is het beste in 2026?
Tado V3+ scoort hoog op gebruiksgemak en compatibiliteit met Nederlandse ketels. Honeywell evohome is uitgebreider voor zoneregeling. Nest Learning werkt goed maar vereist soms een Heat Link extra. Allemaal tussen 150 en 250 euro.
Werkt mijn thermostaat zonder internet?
Ja. Slimme thermostaten werken als basis-thermostaat ook zonder Wifi, alleen de slim-functies en app-bediening werken niet. De kamer-temperatuur regeling blijft gewoon doen wat hij moet doen.
Kan een installateur dit goedkoper?
Een installateur rekent 75 tot 150 euro voor het vervangen plus configureren. Bij gelijktijdig onderhoud aan de cv-ketel valt dit soms onder dezelfde voorrij. Vraag bij uw cv-onderhoudscontract of dit erbij zit.
Gerelateerde gidsen
Deze gids is vrij te gebruiken onder Creative Commons BY 4.0. Citatie: FixGecko (2026). Thermostaat vervangen. https://fixgecko.nl/klus/cv-monteur/thermostaat-vervangen
Geschreven door het FixGecko redactieteam. Voor vragen of correcties:redactie@fixgecko.nl